فيگوئروآ ( مترجم : غلام رضا سميعى )
355
سفرنامه دن گارسيا دسيلوا فيگوئروآ ( سفير اسپانيا در دربار شاه عباس اول ) ( فارسى )
ضعيف مجاور كمكم چنان بزرگ و قدرتمند شدند كه مىتوان آنها را در شمار قدرتمندترين شاهان مشرق زمين بشمار آورد . محمد شاه پدر سفير لاهور كه سخنش گذشت نيز سرزمين بزرگ سند و گجرات را به سرزمينهاى مفتوحهء ديگر افزود و بدينترتيب حكومت پادشاهى مدهشى را در آسيا بوجود آورد كه سرحدات آن در شمال به كوه هيمالايا و در جنوب به درياى جنوبى هند و در مشرق به رود گنگ و در مغرب به ايالاتى كه سابقا آنها را بلوچستان آكسيا « 225 » و بلخ مىناميدند و سرحد بين هند و كشور مغولان و ازبكان و ايران بودند منتهى مىشد . شاه كه به عادت هميشگى مىخواست بقيهء عصر و شب را در شهرك جلفا بسر آورد برخاست و هنگام مرخص كردن سفرا به سفير اسپانيا گفت كه عن قريب وى را به حضور خواهد پذيرفت . سفير به وى جواب داد كه اگر آنطور كه شايع است اعليحضرت به زودى از اصفهان عزيمت خواهند كرد و فرصتى براى مذاكره دربارهء مطالبى كه خداوندگارم ، شاه اسپانيا ، مرا بدان مأمور كردهاند دست نمىدهد تقاضا مىكنم به خاطر داشته باشند كه شاه اسپانيا بر آنچه من در قزوين دربارهء استرداد هرمز و مضافات آن معروض داشتهام ، بوسيلهء روحانيى كه بتازگى وارد اصفهان شده است تأكيد ورزيدهاند . اما شاه وانمود كرد كه مطالب سفير اسپانيا را نشنيده است . سفير هنگامى كه با بقيهء سفرا از پل خارج مىشد ، با دلقكى كه سفير لاهور با خود از هندوستان آورده بود روبرو شد كه بسبب هنرمنديش در سرگرم كردن شخصيتها مورد ستايش همگان بود . سرپرست اين دلقك به سفير گفت شعار اين شخص جز متانت و خوشخلقى و جدى بودن در كار نيست . در حقيقت همچنين بود زيرا بر رغم شغلى كه براى خود انتخاب كرده بود در او چهرهء حقيقى آنتيستن « 226 » و
--> ( 225 ) Axia ( 226 ) Antisthene : از حكماى يونان ، شاگرد سقراط ، و مؤسس مكتب كلبيون كه لذت را در ترك تمتعات روحانى و جسمانى مىدانستند . - م .